Mối buôn hàng Quảng Châu ở Việt Nam có bốn kiểu chính: cửa hàng sỉ trong các chợ đầu mối, kho tự nhập ở thành phố hoặc ven đô, người chạy chuyến (mỗi đợt sang Quảng Châu hoặc đặt từ xa rồi bán lại theo đơn đặt trước), và shop sỉ online bán qua mạng xã hội. Bốn kiểu khác nhau ở khoảng cách tới nguồn, cách kiếm lời, số lượng tối thiểu và mức rủi ro người mua phải gánh.
Không có kiểu nào luôn tốt hơn; mỗi kiểu hợp với một giai đoạn và một kiểu shop. Bài này mô tả từng kiểu, so sánh trong một bảng, chỉ cách nhận ra mối đang ở tầng nào khi ai cũng nói mình "lấy tận gốc", và những câu hỏi giúp chọn mối hợp với shop của bạn.
Kiểu 1: cửa hàng sỉ trong chợ đầu mối
Họ là ai. Cửa hàng có mặt bằng trong các chợ đầu mối như Ninh Hiệp, Đồng Xuân ở Hà Nội, Tân Bình, An Đông ở TP.HCM, bán sỉ quần áo, vải, phụ kiện. Một số tự nhập từ Quảng Châu, một số lấy lại từ kho hoặc từ người chạy chuyến.
Kiếm lời thế nào. Chênh lệch giữa giá nhập và giá sỉ, nhân số lượng bán. Họ trả tiền mặt bằng, nhân viên, chịu hàng tồn; khoản chênh phải đủ gánh những thứ đó.
Mạnh ở đâu. Bạn xem và cầm hàng tận tay, lấy ít được, có hàng ngay, đổi lỗi dễ vì cửa hàng ở một chỗ cố định. Nhiều cửa hàng gửi hàng đi tỉnh.
Yếu ở đâu. Giá vốn cao hơn các tầng gần nguồn. Mẫu phổ biến, nhiều shop cùng lấy, dễ trùng hàng. Thông tin nguồn gốc từng mẫu không phải lúc nào cũng rõ.
Hợp với. Shop mới, shop lấy ít mà đa dạng, shop cần bổ sung nhanh.
Kiểu 2: kho tự nhập
Họ là ai. Người hoặc công ty nhập hàng Quảng Châu theo kiện, chứa ở kho, bán sỉ cho cửa hàng trong chợ và shop bán lẻ. Kho có thể ở nội thành, ven đô hoặc trong nhà dân. Nhiều kho tự gọi là "tổng kho".
Kiếm lời thế nào. Mua lô lớn ở giá sỉ gốc, gánh vận chuyển và rủi ro, bán lại theo bao hoặc theo ri với khoản chênh. Kho lớn có khi bán cho cả cửa hàng chợ đầu mối.
Mạnh ở đâu. Gần nguồn hơn cửa hàng chợ, nên giá vốn thường tốt hơn; có mẫu mới sớm; số lượng hàng mỗi mẫu nhiều.
Yếu ở đâu. Số lượng tối thiểu cao hơn cửa hàng chợ; ít kho cho đổi lẻ; khó phân biệt kho tự nhập với kho lấy lại. Cách nhận ra mối ở tầng nào có ở phần sau của bài.
Hợp với. Shop đã ổn định, lấy đủ số lượng theo bao, cần giá vốn tốt hơn cửa hàng chợ.
Kiểu 3: người chạy chuyến
Họ là ai. Người buôn theo đợt: gom đơn đặt trước của nhiều shop, sang Quảng Châu hoặc đặt từ xa, đưa hàng về rồi chia cho từng shop. Có người chạy đều mỗi tuần, có người vài tuần một chuyến. Họ khác người đánh hàng hộ ở chỗ thường bán hàng theo giá của họ chứ không thu phí dịch vụ tách riêng.
Kiếm lời thế nào. Chênh lệch giữa giá sạp và giá bán cho shop, gộp cả chi phí đi lại, vận chuyển. Không ôm nhiều hàng tồn vì phần lớn đã có người đặt trước.
Mạnh ở đâu. Gần sạp gốc, có mẫu mới theo từng chuyến, linh hoạt số lượng vì gom từ nhiều shop.
Yếu ở đâu. Phải đặt và thường trả trước khi thấy hàng thật; chất lượng có thể khác giữa các chuyến; phụ thuộc vào một người. Nếu người đó gặp chuyện hoặc làm ăn không ổn, tiền đặt trước của bạn ở trong tay họ.
Hợp với. Shop đã quen với người chạy chuyến cụ thể, chấp nhận chờ, cần mẫu mới đều mà chưa đủ quy mô tự đặt.
Kiểu 4: shop sỉ online
Kiểu thứ tư là các tài khoản mạng xã hội, nhóm sỉ, trang bán hàng chuyên bán sỉ hàng Quảng Châu: đăng ảnh, video hàng mới, nhận đơn qua tin nhắn, gửi hàng đi tỉnh. Phía sau có thể là bất kỳ ba kiểu trên: một cửa hàng chợ bán thêm online, một kho, một người chạy chuyến. Cũng có những tài khoản không có hàng, chỉ đăng ảnh của người khác và đặt lại sau khi khách chuyển tiền.
Lợi thế của shop sỉ online là tiện: không phải đi, xem được nhiều mẫu, có video. Với shop ở tỉnh xa, đây thường là cách duy nhất tiếp cận hàng mới mà không mất cả ngày đi đường. Bất lợi là bạn không biết phía sau là ai, không cầm được hàng trước khi trả tiền, và khi có chuyện, đòi được hay không phụ thuộc vào thiện chí của người bán.
Cách làm việc với shop sỉ online: tìm hiểu phía sau là kiểu mối nào (có cửa hàng, có kho không, ở đâu); gọi video xem hàng tại chỗ; đơn đầu nhỏ; hỏi chính sách đổi lỗi bằng tin nhắn; giữ toàn bộ tin nhắn và chứng từ chuyển tiền. Nếu họ có cửa hàng hoặc kho thật, ghé một lần khi có dịp; chuyến ghé đó cho bạn biết nhiều hơn hàng trăm bức ảnh.
Một dấu hiệu đáng chú ý: ảnh hàng trên nhiều tài khoản khác nhau giống hệt nhau, cùng góc chụp, cùng người mẫu. Đó thường là ảnh gốc của sạp hoặc của một mối lớn được chia sẻ lại. Tài khoản bạn đang nói chuyện có thể là tầng thứ ba, thứ tư; giá vốn bạn nhận đã qua nhiều lớp.
So sánh bốn kiểu mối buôn
Bảng dưới là đặc điểm thường gặp, mỗi mối cụ thể có thể khác. Dùng để biết cần hỏi gì, không phải để chấm điểm.
| Tiêu chí | Cửa hàng chợ | Kho tự nhập | Người chạy chuyến | Shop sỉ online |
|---|---|---|---|---|
| Khoảng cách tới sạp gốc | Xa nhất | Gần | Gần | Tuỳ người phía sau |
| Xem hàng trước khi trả | Có | Có nếu đến kho | Thường không | Qua ảnh, video |
| Số lượng tối thiểu | Thấp | Cao hơn | Linh hoạt | Tuỳ |
| Có hàng ngay | Có | Có | Chờ chuyến | Tuỳ |
| Đổi lỗi | Dễ | Tuỳ kho | Khó hơn | Phụ thuộc thiện chí |
| Rủi ro tiền đặt trước | Thấp | Thấp đến trung bình | Cao hơn | Cao nếu không xác minh |
Nhiều shop dùng hai ba kiểu cùng lúc: cửa hàng chợ cho hàng cần ngay, kho cho mẫu chạy đều, người chạy chuyến hoặc đặt từ Quảng Châu cho mẫu mới. Quan trọng là biết mỗi món trong shop mình đến từ tầng nào để tính giá vốn và trả lời khách cho đúng.
Nhận ra mối đang ở tầng nào khi ai cũng nói "tận gốc"
Hầu như mối nào cũng giới thiệu mình lấy hàng tận gốc. Không cần tranh luận; những câu hỏi và quan sát dưới đây cho bạn câu trả lời gần đúng:
- Hỏi lịch hàng về: mối tự nhập thường biết chính xác hàng về ngày nào, theo chuyến nào; mối lấy lại thường trả lời "khi nào có sẽ báo".
- Hỏi về sạp hoặc khu chợ ở Quảng Châu: mối tự nhập nói được khu chợ, cách đặt, dù không nói tên sạp.
- Xem mẫu mới đầu mùa: mối gần nguồn có mẫu mới sớm; mối xa nguồn có mẫu khi đã thấy ở nhiều nơi.
- Xem cách xử lý lỗi: mối tự nhập đổi theo lô, biết lỗi từ sạp nào; mối lấy lại phải hỏi người khác.
- So giá với cùng mẫu ở nơi khác: nếu giá cao hơn cửa hàng chợ đầu mối, khả năng cao mối đó đứng sau chợ.
- Hỏi chứng từ: mối tự nhập qua kênh có chứng từ thường có giấy tờ cho lô hàng; mối lấy lại phải xin từ tầng trên.
Biết tầng không phải để chê mối ở tầng xa. Một cửa hàng chợ ở tầng ba vẫn có thể là mối tốt nhất cho shop nhỏ nhờ lấy ít, đổi dễ. Biết tầng để trả đúng giá cho đúng giá trị, và để biết khi nào nên tìm tầng gần nguồn hơn.
Câu hỏi để chọn mối hợp với shop
Trước khi gắn bó với một mối, tự trả lời và hỏi mối những câu sau:
- Shop mình lấy bao nhiêu mỗi mẫu, bao lâu một lần? Mức tối thiểu của mối có hợp không?
- Khách của mình cần hàng mới liên tục hay cần mẫu cơ bản ổn định? Mối mạnh về cái nào?
- Mối có cho xem hàng thật trước khi trả tiền không? Nếu không, mức tiền đặt trước có trong khả năng chịu rủi ro của shop không?
- Đổi lỗi thế nào, trong bao lâu, ai trả cước gửi đổi?
- Mối có chứng từ cho hàng không, có đáp ứng yêu cầu chứng từ của kênh bán của mình không?
- Nếu mối nghỉ, mình có nguồn thay thế không? Đừng để toàn bộ shop phụ thuộc một mối.
Ghi câu trả lời vào sổ mối, cập nhật sau mỗi lần lấy hàng. Sau một mùa, sổ đó cho bạn bức tranh rõ hơn mọi lời giới thiệu về mỗi mối.
Điều gì làm mối ưu tiên bạn
Mối buôn có hàng trăm khách; khi mẫu mới về ít, khi hàng chạy, họ phải chọn giao cho ai trước. Ưu tiên đó không phụ thuộc hoàn toàn vào việc bạn lấy nhiều hay ít. Một shop lấy vừa phải nhưng đều đặn, trả tiền đúng hẹn, chốt đơn rõ ràng thường được báo mẫu mới sớm hơn một shop lấy nhiều nhưng thất thường, hay đổi ý, hay đòi đổi những món không lỗi.
Những việc nhỏ giúp mối ưu tiên bạn: chốt đơn bằng một tin đủ thông tin; không giữ hàng rồi bỏ; trả tiền ngay khi nhận đủ; báo lỗi gọn, có ảnh, trong thời hạn đã thoả thuận; không mang giá của mối khác ra ép một cách thiếu căn cứ. Với cửa hàng chợ, đến vào giờ vắng khi muốn hỏi chuyện lâu, không chiếm thời gian lúc chợ đông.
Ngược lại, mối cũng cần được đánh giá định kỳ. Mỗi mùa, xem lại sổ: tỉ lệ lỗi, thời gian giao, độ khớp giữa ảnh và hàng, cách xử lý khi có chuyện. Một mối tốt mùa trước có thể đổi nguồn, đổi người làm, và chất lượng đổi theo. Quan hệ tốt không có nghĩa là thôi kiểm.
Nếu muốn chuyển bớt hàng sang mối khác, làm từ từ và rõ ràng. Thị trường hàng Quảng Châu trong nước không lớn như người ta tưởng; các mối biết nhau, và cách bạn rời một mối sẽ đến tai mối mới.
Thanh toán dứt điểm mọi khoản còn lại, nhận nốt hàng bù cho các lỗi cũ, và giữ liên lạc tử tế. Có những lúc mối cũ lại là nơi duy nhất còn mẫu bạn cần.
Câu hỏi thường gặp
Mối buôn hàng Quảng Châu tự nhập có rẻ hơn cửa hàng chợ không?
Thường giá vốn tốt hơn vì gần nguồn hơn, nhưng đổi lại số lượng tối thiểu cao hơn và có khi khó đổi lỗi. So giá vốn về tay gồm cả cước gửi và hao hụt lỗi trước khi kết luận.
Người chạy chuyến khác người đánh hàng hộ thế nào?
Người đánh hàng hộ thường thu phí dịch vụ tách riêng và mua theo yêu cầu của bạn. Người chạy chuyến thường bán hàng theo giá của họ, đã gộp mọi chi phí, và chọn mẫu theo nhận định của họ hoặc theo đơn đặt trước.
Shop sỉ online có đáng tin không?
Có shop sỉ online làm ăn bài bản, có tài khoản chỉ đăng ảnh của người khác. Tìm hiểu phía sau là cửa hàng hay kho, gọi video xem hàng, đặt đơn đầu nhỏ và giữ chứng từ chuyển tiền.
Có nên chỉ lấy một mối?
Không nên phụ thuộc hoàn toàn. Một mối chính kèm một hai mối phụ giúp shop có hàng khi mối chính hết mẫu, nghỉ hay làm ăn không ổn, đồng thời giúp so giá và chất lượng.
Mối nói hàng tận gốc Quảng Châu thì có tin được không?
Đừng tranh luận, hãy quan sát: lịch hàng về, mẫu mới đầu mùa, cách xử lý lỗi, chứng từ và giá so với nơi khác. Những điều đó cho biết mối gần nguồn tới đâu.
Lấy hàng của mối có cần hoá đơn không?
Tuỳ quy mô và hình thức kinh doanh của shop theo quy định hiện hành. Nếu shop cần chứng minh nguồn gốc hàng khi bị kiểm tra hoặc bán trên kênh yêu cầu giấy tờ, chọn mối cung cấp được chứng từ.